Bron: onderzoeksbureau Nicis
Meer geld voor excellentiebevordering in Hoger Onderwijs
06-08-2009
Het bevorderen van excellentie is in een groot aantal landen een belangrijk aspect van het hoger onderwijs. Ook in Nederland is de belangstelling voor excellentiebevordering ‘significant’ toegenomen. Om deze reden kent de commissie van het Sirius Programma dan ook €17,5 miljoen toe aan de plannen van vier universiteiten en zeven hogescholen. De experts van het Sirius Programma constateren dat “Excellentie(bevordering) in Nederland dit jaar echt op de kaart staat”.
Het Sirius Programma is een initiatief van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) dat excellentiebevordering in universiteiten en hogescholen moet stimuleren. In 2008 zijn 37 aanvragen ingediend door 40 instellingen. Na de beoordelingsronde in 2008 heeft de minister 5 aanvragen gehonoreerd.
21 ‘veelbelovende aanvragen’ hebben in mei 2009 de mogelijkheid gekregen om een verbeterde aanvraag in te dienen. Van de 18 opnieuw ingediende aanvragen worden in elk geval de aanvragen van de Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten (AHK), de Hogeschool Edith Stein, Hogeschool INHolland, Hogeschool Rotterdam, Noordelijke Hogeschool Leeuwarden, de Rijksuniversiteit Groningen, Technische Universiteit Delft, Universiteit Leiden en de Universiteit van Tilburg gehonoreerd. De experts van het Sirius Programma constateren dat “Excellentie(bevordering) in Nederland dit jaar echt op de kaart staat”.
Overige conclusies uit het Advies zijn:
Excellentie is steeds meer gaan leven in het Hoger Onderwijs. Uit de verbeterde aanvragen is gebleken dat niet alleen binnen de instellingen zelf, maar ook tussen de instellingen ideeën uitgewisseld worden. Het enthousiasme van studenten en docenten om met excellentieprogramma’s aan de slag te gaan is groot.
De deelname aan Sirius activiteiten was groot in 2008. De thema’s ‘excellentie’ en ’talentbevordering’ staan inmiddels ook op de agenda van andere organisaties die in toenemende mate ook (thema)bijeenkomsten organiseren.
Instellingen uit de Randstad zijn goed in staat gebleken de ‘grotestadproblematiek’ mee te nemen in de aanvragen. Dit is voornamelijk te zien aan de inhoudelijke koppeling van de programma’s aan maatschappelijke thema’s.
Er is een grote vooruitgang merkbaar in het HBO. Excellente studenten worden steeds vaker gekoppeld aan de innovatoren binnen de instellingen. Ook is het de ‘grote’ hogescholen gelukt een heldere visie te formuleren en daar intern draagvlak voor te creëren.
De aandacht voor docenten als partners in het traject tot excellentie is dit jaar duidelijk sterker. De focus lag in de aanvragen niet meer alleen op de student. Wel merkt de Siriuscommissie hierbij op dat er maar weinig voorbeelden van verankering van excellentieprogramma’s in het personeelsbeleid zijn aangetroffen.
Rond internationalisering laten nog te veel instellingen kansen liggen. Slechts enkele aanvragen hebben een internationale dimensie, en er blijkt nauwelijks aandacht te worden geschonken aan mogelijke samenwerking of vergelijking met het buitenland.
Voor wat betreft de kunstopleidingen noteert de commissie dat deze nog vaker met achterliggende ‘principevragen’ bezig zijn. Ook lijken zij onvoldoende tot echte uitwerkingen van hun excellentievisie te komen. Wel beschouwt de commissie het programma ‘Young Bachelors’ van de AHK, en de samenwerking tussen het Rotterdamse Codarts en de Hogeschool van Beeldende Kunsten, Muziek en Dans in Den Haag als positieve initiatieven
