Procesinnovatie
February 28, 2018 by Wietse Elzinga
Jammer dat het te koud is om op straat een praatje te maken met toeristen. Wat brengt ze met deze temperaturen een bezoek te brengen aan Leeuwarden? We mogen hopen dat ze niet in de verkeerde veronderstelling zijn dat er een Elfstedentocht op handen is. Wie af en toe in het centrum van de stad is zal het niet ontgaan zijn dat er meer toeristen zijn dan voorgaande jaren. Op de website van de regionale omroep zag ik een berichtje voorbij komen dat hotels en horeca goede zaken doen. Goede zaak want toerisme is een groeimarkt en daar moeten stad en provincie van te zien profiteren. Wie ziet waar in de Leeuwarden de bulk van de werkgelegenheid zit moet helaas vaststellen dat krimp eerder aan de orde is dan groei. (Semi-)overheden, boetekantoor, vliegbasis, zorg, onderwijs, detailhandel, banken, verzekeraars en voedingsindustrie: geen groeiperspectief te bekennen. Omdat er in deze sectoren weinig tot geen (toegevoegde) waarde wordt gerealiseerd biedt productinnovatie weinig soelaas. Opmerkelijk derhalve dat er zo weinig belangstelling bestaat voor procesinnovatie.
Overal waar een product of dienst wordt voortgebracht is er sprake van een of meerdere bedrijfsprocessen. Ook overheden als gemeenten kennen bedrijfsprocessen, voor tal van producten als identiteitsbewijzen en diensten als vergunningen verstrekken moeten activiteiten ontplooid worden. Het geheel aan werkzaamheden om een product of dienst te leveren heet een bedrijfsproces. Is Michael Porter vooral bekend geworden als geestelijke vader van de waardeketen, Michael Hammer is de man van herontwerp van bedrijfsprocessen. Productinnovatie is voor slechts weinig bedrijven weggelegd, van procesinnovatie kan bijna iedereen profiteren. Een gemeente als Leeuwarden zal niet snel een nieuw identiteitsbewijs ontwikkelen, de mogelijkheden voor procesinnovatie zijn legio. Kijk naar de wijze waarop vergunningen voor muziekfestivals in recreatiegebied de Groene Ster worden verstrekt, volop ruimte voor verbetering.
Voor bedrijven die aan productinnovatie willen doen is het wel handig om te weten welke kennis en vaardigheden daartoe wenselijk zijn. Datzelfde geldt natuurlijk ook voor procesinnovatie: Wat moet je kunnen en weten om met succes een bedrijfsproces opnieuw te ontwerpen? Michael Hammer was zo aardig om bij zijn nalatenschap een tweetal A4-tjes te doen waarmee organisaties zichzelf kunnen scoren, te vinden op http://hbr.org/2007/04/the-process-audit. Gelet op het feit dat meer ondernemingen en organisaties aan procesinnovatie kunnen doen dan aan productinnovatie is de geringe belangstelling voor herontwerp van bedrijfsprocessen opmerkelijk. Productinnovatie mag dan misschien meer sexy zijn, sociale en procesinnovatie kennen een hoger rendement. Had ik last van een suikerbroodsyndroom, dan wist ik het wel.
