Bron: Wietse Elzinga
Chaos leidt tot werkgelegenheid
Verwarrende kop boven het opiniestuk van Siem Jansen van de NOM in de Leeuwarder Courant:”Chaos leidt tot werkgelegenheid” Siem Jansen van de Noordelijke Ontwikkelingsmaatschappij (NOM) kennen we ook van Leeuwarden Culturele Hoofdstad 2018 en in die hoedanigheid bekend met het fenomeen dat chaos werk oplevert en soms iets moois.
De echte stelling van de NOM-baas is echter:”Het organiseren van chaos kan nieuwe werkgelegenheid opleveren.” Kennelijk zijn de bestuurlijke verhoudingen in Noord-Nederland te kenschetsen als een chaos want er volgde een pleidooi voor het ontwikkelen van een gezamenlijke visie en meer daadwerkelijke samenwerking zoals dat elders in Nederland wél gebeurt. En meer van het bekende bestuurlijke blabla over kenniseconomie en maakindustrie. Met praatjesmaken heeft hij geen problemen.
Hoe geven we het handen en voeten? Een voorbeeld. Op de website van de NOM kunnen we lezen dat Leeuwarden binnenkort een instelling met een mooi logo rijker is: Dutch Drying Institute (DDI). Wat moeten we met een kenniscentrum droogtechnieken? In Leeuwarden staat een zuivelverwerkende fabriek waar in poedertorens melkpoeder wordt gemaakt door het water aan de melk te onttrekken. Drogen is wellicht niet het goede woord. Hoe dat proces precies verloopt is even niet interessant, het kost veel energie en de installatie moet bestuurd worden net als de cv-installatie bij u thuis. U stelt de thermostaat in op de gewenste temperatuur en de cv-installatie moet ervoor zorgen dat het verschil tussen de feitelijke temperatuur en de gewenste wordt overbrugd. Met de kou van dit moment wel een beetje snel graag, maar ook weer niet zo snel dat de temperatuur over de ingestelde waarde heen schiet zoals bij oude aan/uit-thermostaten wel gebeurde. Moderne thermostaten pauzeren af en toe om de vertraging in het hele systeem te registreren.
Deze tak van sport heet regeltechniek, de benodigde wiskunde staat bekend als differentiaal- en integraalrekening, zeg de wiskunde van veranderingen. De meeste woningen kennen maar een regelkring namelijk die van de cv-installatie. Een beetje installatie in de procesindustrie meerdere. De voedingsindustrie is tamelijk conservatief en past amper nieuwe inzichten op het gebied van regeltechniek toe ook al kun je daarmee tientallen procenten energiewinst boeken. Bij onze nieuwe aanwinst DDI zullen ze rap tot de ontdekking komen dat kennis over moderne regeltechnieken als model predictive control en bijbehorende wiskunde als functional analysis (raadpleeg Wikipedia) schaars is.
HBO-studenten techniek weten zo goed als niets van wiskunde en daar zit een deel van het probleem van (Noord-)Nederland. Op het gebied van sensortechnologie, robotica, Big Data, regeltechniek t.b.v drogen, etc. zijn de mooiste dingen mogelijk, het ontbreekt aan de mensen met relevante kennis en vaardigheden. Mijn stelling:”Niet het organiseren van chaos leidt tot werkgelegenheid maar het organiseren van (basis)kennis.”
Slaagt onze Friese netwerkuniversiteit University Campus Fryslân (UCF) hierin dan kunnen we een mooie toekomst tegemoet zien, lukt het niet of onvoldoende dan kunnen we een Friese op kennis gebaseerde economie wel vergeten.

