Zondag 19 januari ZILVERSMEDEN IN DE GOUDEN EEUW Peter Schoen vertelt over zilversmeden in Leeuwarden en elders in Friesland in de 17e eeuw. Historicus Schoen doet al jaren diepgravend onderzoek naar zilversmeden in Bolsward (‘de tweede zilverstad van Friesland na Leeuwarden’), maar weet ook veel van leden van deze beroepsgroep in Leeuwarden. Activiteit in het kader van de manifestatie Leeuwarden in de Gouden Eeuw.
Plaats: Historisch Centrum Leeuwarden / HCL (Groeneweg 1). Aanvang: 14.00 uur. Organisatie: HCL. Toegang: gratis.
Meer informatie
Edelsmeden in Friesland en hun maatschappelijke positie 1600-1800 (website Fryske Akademy)
Het Friese zilver is wereldvermaard. Friesland was een rijk land in de Vroeg Moderne tijd en zijn boeren en burgers toonden dat graag in allerhande zilveren voorwerpen die meteen ook als belegging dienden. Over de objecten zelf is het nodige bekend, maar niet over de mensen die ze hebben gemaakt.
Drs. Peter Schoen verricht een dissertatieonderzoek naar de maatschappelijke positie van de goud- en zilversmeden, waarbij hij de lens nader scherp stelt op Bolsward omdat er veel archiefmateriaal voor deze stad beschikbaar is. Zijn aandacht gaat onder meer uit naar de sociale achtergrond, hun positie in het stadsbestuur, de familierelaties, de religieuze gezindheid en hun participatie in het gilde. Het onderzoek van Peter Schoen, die buitengewoon lid is van de vakgroep geschiedenis, staat mede onder begeleiding van prof. dr. J.A. Mol.
[bijschrift illustratie in bijlage
Frans Rienks Baardt was als meesterzilversmid actief in Bolsward tussen 1628 en 1653. Dit knottekistje behoort tot het beste graveerwerk in Friesland in de 17e eeuw.
NO 03745/ Z1939-150
Op de vier zijden staan vijf naakte vrouwen afgebeeld die de zintuigen verbeelden. Op het deksel een medaillon met het apocriefe verhaal van Susanna en de ouderlingen wat de aanstaande bruid eraan moest herinneren dat kuisheid voor een vrouw een belangrijke deugd was.
Volgens een eeuwenoude gewoonte knoopten jongemannen wanneer zij hun meisje ten huwelijk vroegen een gedenkpenning in een knottedoek en legden hier een losse knoop in. Wanneer het meisje de knoop verder aantrok, werd dit als haar trouwbelofte beschouwd. In gegoede kringen werd de knottedoek vervangen door een knottekistje.
Collectie Fries Museum, Leeuwarden, Bruikleen Ottema-Kingma Stichting, Leeuwarden]
